SBO Blog Het blog van Studiecentrum voor Bedrijf en Overheid
- In de eerste helft van 2026 kregen 5 procent minder jongeren jeugdzorg vergeleken met het eerste halfjaar van 2025.
- Ongeveer 9 procent van alle jongeren onder de 23 jaar kreeg in het eerste halfjaar van 2026 jeugdzorg.
- Jeugdhulptrajecten met verblijf beginnen vaker vanuit een crisissituatie dan trajecten zonder verblijf.
In het eerste halfjaar van 2026 kregen 392 duizend jongeren jeugdzorg. Dat is 5 procent minder dan een jaar eerder. Het aantal jongeren met jeugdzorg steeg na 2015 ieder jaar, behalve in coronajaar 2020. In 2025 daalde het aantal jongeren met jeugdzorg voor het eerst en die daling zet in 2026 door. Dat blijkt uit voorlopige cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
In 2015 werden gemeenten verantwoordelijk voor uitvoering van de jeugdzorg. Jongeren kunnen meerdere vormen van jeugdzorg krijgen. Jeugdhulp is met 383 duizend jongeren in het eerste halfjaar van 2026 de grootste vorm van jeugdzorg. In het eerste halfjaar van 2025 waren dit er 405 duizend: een daling van 5 procent.
Jeugdhulp is hulp aan jongeren met psychische, psychosociale en/of gedragsproblemen of een verstandelijke beperking. Ook kan jeugdhulp ingezet worden voor het ondersteunen van ouders bij opvoedingsproblemen. Jeugdhulp is in principe bedoeld voor jongeren tot 18 jaar maar kan verlengd worden tot 23 jaar.
3 procent minder jongeren met jeugdbescherming
Bijna 29 duizend jongeren kregen in de eerste helft van 2026 jeugdbescherming. Dat is zo’n 3 procent minder dan een jaar eerder.
De rechter legt een jeugdbeschermingsmaatregel dwingend op als de veiligheid en ontwikkeling van het kind in gevaar zijn. Een jongere wordt dan ‘onder toezicht gesteld’ of ‘onder voogdij’ geplaatst zoals dat wordt genoemd. Jeugdbescherming stopt als de jongere 18 jaar wordt.
Meer jongeren met jeugdreclassering
In het eerste halfjaar van 2026 kregen 7,4 duizend jongeren jeugdreclassering, ruim 2 procent meer dan in de eerste helft van 2025. Jeugdreclassering is bedoeld voor jongeren vanaf 12 tot 18 jaar die voor hun achttiende verjaardag met politie of leerplichtambtenaar in aanraking zijn geweest en een proces-verbaal hebben gekregen.
Grote verschillen jeugdzorggebruik tussen gemeenten
Van alle jongeren tot 23 jaar kreeg bijna 9 procent jeugdzorg in het eerste halfjaar van 2026. Het percentage jongeren dat jeugdhulp krijgt verschilt per gemeente: van bijna 5 procent tot meer dan 17 procent. Dit kan meerdere oorzaken hebben. Gemeenten kunnen eigen keuzes maken in de manier waarop ze jeugdzorg organiseren. Daardoor zijn er verschillen tussen gemeenten in de hoeveelheid en het soort jeugdzorg dat beschikbaar is.
Uit CBS-onderzoek blijkt dat ook sociaal-economische verschillen een rol kunnen spelen, zoals de hoogte van het inkomen en het aantal eenoudergezinnen. Ook het gebruik van Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) of hulp vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) in het gezin van de jongere speelt een rol.
Ruim 3 procent jeugdtrajecten begint vanuit een crisissituatie
In het eerste halfjaar van 2026 zijn ruim 145 duizend nieuwe jeugdhulptrajecten gestart. Bij ruim 3 procent van deze trajecten was er sprake van crisis bij aanvang. De jeugdhulpprofessional bepaalt of er sprake is van crisis.
Meer crisis bij aanvang jeugdhulp met verblijf
Trajecten jeugdhulp met verblijf, waarbij de jongere niet thuis slaapt, beginnen relatief vaker vanuit een crisissituatie dan jeugdhulp zonder verblijf. In het eerste halfjaar van 2026 begon bij jeugdhulp zonder verblijf 2 procent vanuit een crisissituatie en 24 procent van de trajecten met verblijf. In het eerste halfjaar van 2025 was dat 2 procent bij jeugdhulp zonder verblijf en 18 procent van de trajecten met verblijf.
Daling aantal trajecten dat zonder crisis start
De stijging van het percentage trajecten jeugdhulp met verblijf dat met crisis begint, komt niet door een grote stijging van het absolute aantal trajecten dat met crisis aanvangt, maar vooral door een daling van het aantal trajecten dat zonder crisis start. Daardoor neemt het aandeel trajecten jeugdhulp met verblijf dat met een crisis start op het totaal aantal trajecten toe.
In het eerste halfjaar van 2026 zijn in totaal 2 duizend trajecten minder gestart dan in 2025 terwijl het aantal trajecten met crisis met 50 is toegenomen.
Bron: www.cbs.nl – 30 oktober 2026
Gerelateerde Opleidingen en Cursussen
